Congo 2012 Mbandaka Basankusu Bikoro Mabali.

Foto’s hier : www.alain-beguin.be

Het is zover, de beslissing werd genomen, mijn vrouwtje is akkoord en ik ga voor de derde maal terug naar de RDC, de Democratische Republiek Congo, zoals steeds met René (Steve) Stevens en een groep enthousiaste « anciens ».

Het wordt nu een reis naar de enige streek en provincie waar ik nog nooit geweest was, de Evenaarsprovincie met als hoofdstad Mbandaka, vroeger Coquilhatstad. Het wordt een avontuur van twee weken, vliegtuigen, speedboot, prauw en 4*4 voertuigen bij de vleet, gestapt wordt er uiteraard ook gedaan.

Mbandaka, juist boven de evenaar gelegen, in centraal Congo, «geniet» van een tropisch en vochtig klimaat, gans het jaar door. Gelukkig zijn wij in het droog seizoen en zijn er niet te veel muggen, ik heb geen enkele keer een muggennet moeten gebruiken. Wel sprays om zich toch een beetje te beschermen. Malaria is daar erg goedkoop en het is beter voorkomen, ook met een dagelijks pilletje.

De reis werd gepland van dinsdag 17 juli tot en met de 31e juli, dag waarop wij in Brussel terugkomen om 05.30 u.

De bekende Airbus A330-300 staat reeds te wachten wanneer wij de grote teminal bereiken, het opstijgen is voorzien om 10.40u richting Kinshasa. Het toestel is goed gevuld, de meeste passagiers zijn, zoals steeds, congolezen. Weinig blanken aan boord, Brussels Airlines mag gelukkig zijn dat zij die klanten hebben, de Congo en andere afrikaanse vluchten blijken succes te hebben.

Na het opstijgen klimmen wij vrij snel naar FL400, ongeveer 12.000 meters, wij vliegen naast Corsica en Sardinië, het grotendeels uitgedroogd Tchadmeer en zo verder naar Kinshasa waar wij om 18 u landen. Kinshasa heeft als uur GMT +1, dus hetzelfde uur als ons winteruur, mijn horloge mag dus één uur achteruit.

Na het uitstappen moeten wij door de DGM voor de paspoort controle en dan nog de bagage gaan halen, wat steeds een zware karwei is in Congo... Mijn valiezen zijn er vrij snel, gelukkig want het is er zeer warm, andere medereizigers hebben minder geluk en moeten wel een uur wachten. In Brussel hoor ik mensen klagen maar in Congo is het heel wat anders. Geduld moet je hebben, veel geduld.

Als iedereen gereed is gaan wij naar onze camionette, ter beschikking gesteld door de St Anna Procure waar wij deze eerste nacht gaan logeren. Het traject naar de stad Kinshasa is... een hel. Deze weg, meer dan 30 km lang maakt deel uit van de grote renovatieprojecten van president Kabila en er wordt daar zeer hard aan gewerkt. Daar er heel veel verkeer is zijn de files dan ook monsterachtig en hebben wij meer dan twee uur nodig gehad on de stad te bereiken, stad met bijna negen miljoen inwoners. Iedereen rijdt zoals hij wenst, met voertuigen die hun naam niet waard zijn, de meeste zijn wrakken die bij ons de baan niet op mochten met heel veel volk aan boord (zie mijn eerste reisbeschrijving van 2011). In de files zit men soms met vier naast elkaar en de wagens zijn dan ook allemaal geblutst, het is niet te doen en ik was echt niet gerust, zeker omdat er veel agressiviteit is daar.

Toch geraken wij tot aan de procure, dicht bij het station van Kinshasa en de boulevard du 30 juin (blvd Albert)

De procure is in volle renovatie en het was nodig, onze kamers zijn heel goed verbeterd

__________________________________________________________________

en een lekkere koude douche was welkom, propere kleren en dan...naar de bar voor enkele flessen Primus. Gratis WiFi en dus contact met thuis. Het was al laat, wij kregen nog eten en dan was het tijd om te gaan slapen want morgen om negen uur rijden wij al terug richting vliegveld om ons toestel naar Mbandaka te nemen.

Na een prima nacht en ontbijt zijn wij dan onderweg naar Njili, de grootste luchthaven van Kinshasa. Er is wat minder verkeer en op minder dan een uur zijn wij daar. Na de nodige controles en bagage handling mogen wij instappen in de Airbus A320 van de CAA, een van de nieuwe maatschappijen in Congo. De andere is Fly Congo, de opvolger van het ter ziele gegaan Hewa Bora waarmee wij ons leven riskeerden vorig jaar. Al die maatschappijen staan op de europese zwarte lijst en mogen dus Europa niet binnen.

Een goede verassing, onze vlucht gaat eerst naar Gemena en pas nadien naar Mbandaka, een goede gelegenheid om Gemena vanuit de lucht te aanschouwen en enkele foto’s te nemen van de luchthaven. De totale vlucht duurde ongeveer twee uur, steeds met goed weer maar geen of weinig zicht van de grond want het was lichtjes nevelig.

Prachtige aankomst in Mbandaka en de stad was heel goed te zien tijdens de finale, de stroom is er heel breed en er zijn talrijke eilandjes.

Weeral DGM en controles, bagage enz en eindelijk zijn wij onderweg naar ons hotel Nina River, naast de Congostroom en in een zeer druk straatje waar het alle dagen markt is.

Mbandaka, bijna halfweg tussen Kinshasa en Kisangani is aan de evenaar gelegen, in de gelijknamige Evenaarsprovincie. De stad heeft haar coloniale stijl behouden en moet vroeger zeer aangenaam geweest zijn, ondanks het warme klimaat en de vochtigheid.

De huizen zijn er onveranderd, zoals vroeger maar zeer vervallen en weinig of niet onderhouden. Nieuwbouw is er weinig, de wegen zijn niet verhard, behalve enkele uitznderingen en stof is er overal. Na een dag rijden werd mijn haar rood-bruin en was het moeilijk terug wit te krijgen. Ik heb geen «wast witter dan wit» geprobeerd...

De stad is wel proper, in tegenstelling tot bijvoorbeeld Bukavu in Kivu. Mensen zijn er vriendelijk maar afstandelijk en de gebruikelijke protesten zijn er ook, wanneer men foto’s wil trekken. Het moet allemaal centen «Bongo» opbrengen. Zij zien trouwens de blanken als een bijzondere geldschieter, moest ik daar met een valies vol geld aankomen dan zou deze ‘s avonds reeds leeg zijn en wat zou ik dan «echt» voor het land gedaan hebben? Ja, niets.

Wij hebben geluk want het is droog seizoen en dus geen regen gezien, zeer belangrijk voor onze tochten naar het binnenland.

Het hotel Nina River, (het ex Hotel du Fleuve) gelegen aan de stroom is zeer aangenaam, mooie confortabele kamers, aircondition tussen 20 en 23 u, electriciteit ook tussen 18 en 23 u ongeveer, ‘s morgens niet, wat ook betekent dat je je scheermes moet gebruiken of je baard moet laten groeien...

Stromend water is er nooit geweest, uit de kranen loopt niets en je moet alles uit een grote kuip scheppen, zowel voor de toilet als om je te wassen maar deze toestand is vrij normaal in het ganse binnenland van de RDC.

Er is een zwemdok, het water is er niet erg proper en wordt trouwens uit de Congostroom gepompt en dan wat produkten er in om te zuiveren. Een mooi restaurant en ook restaurant terras en je kan er «europees» eten maar de keuze is zeer beperkt. De eigenaar Alain Van Cutsem was in België en ook zijn echtgenote Jeanine Yanga. Aan de straatzijde is het heel druk omdat het daar alle dagen markt is, wat veel volk meebrengt.

Ondertussen werd het 19 juli en na een nachtje rust gaan wij de stad een beetje verkennen, trachten wat foto’s te trekken, de botanische tuin van Eala bezoeken en het onderzoekcentrum van Bamanya. Eala, gesticht in 1900 door Emile Laurent, botanist uit België heeft een oppervlakte van meer dan 370 hectaren. Men vindt er meer dan 3.000 verschillende planten voor voeding en medicijnen alsook duizenden grassoorten en exotische bomen zoals de Mangoustan. Een beetje wandelen en naar de cathedraal gaan kijken, de oude post en wat typische gebouwen van vroeger en nadien moeten wij alles nakijken voor onze tocht van morgen. Na inspectie werd het toegewezen vaartuig afgekeurd en na beraad met de heer goeverneur mochten wij zijn eigen speedboot van 200PK gebruiken, deze boot zou ons normaal op een uur of zes/zeven naar Basankusu

kunnen overbrengen. Nog brandstof opslagen en meenemen voor zulke lange tocht en dan kunnen wij morgen tegen de middag vertrekken.

Vrijdag 20 juli vertrek van aan het mooie paleis van de goeverneur en ja, deze boot vaart héél snel! Ook ergens een nadeel want een half uur na vertrek lopen wij al vast op de eerste zandbank van de vier die wij onzacht gaan tegenkomen, wat de onvermijdelijke schokken geeft aan zulke snelheid van ongeveer 40/50 km per uur. Wat vissers moeten vragen om ons terug in het vaarwater te brengen, de nodige centjes betalen want niets is gratis in Congo en wij kunnen verder naar onze volgende zandbank. Zoals reeds geschreven, dit gebeurde vier maal, ondanks dat de «skipper» de persoonlijke kapitein was van de goeverneur. Zandbanken hebben de onhebbelijke gewoonte zich steeds te verplaatsen en het is dus goed opletten.

Die incidenten hebben onze timing serieus verstoord en het wordt donker. Met zulk laag waterniveau op de rivier Lulonga, een zijrivier van de Congostroom, is het zeer gevaarlijk om door te varen. Gelukkig waren er nog vissers op de oever en werd er ons verteld dat er een missie was in de buurt, ongeveer 2 km te voet. Enkele moedigen werden er op verkenning gestuurd en de anderen wachtten braafjes, naast de oever, in het donker. Een goed uur nadien hoorden wij een voertuig van de missie, deze kwam de overigen oppikken om ons naar de missie te brengen bij de twee lieve zuster, waaronder één francaise. Deze missie is in Lokakata gelegen, op nog 3/4u varen van Basankusu. Het was al laat en normaal waren de zusters al gaan slapen maar wij kregen nog eten en drinken, wat lieve mensen! Er was slaapgelegenheid voorzien, wel matrassen op de grond in een vierkant kamertje, vrij warm maar ik heb als een blok geslapen.

‘S anderendaags ontbijt rond 07 u en nadien verkenning van de missie, de schoollokalen, palmolie bewerking en nadien inscheping in onze speedboot om verder zonder incidenten naar Basankusu te varen, wat een mooie rivier, unieke foto’s getrokken.

Wij hebben één dag verloren door de incidenten op de stroom en moeten wel het programma een beetje inkorten, hier in Basankusu.

Er waren verschillende mogelijkheden om te overnachten, ik een Steve Stevens kozen voor de missie bij de paters waar wij een goede kamer ter beschikking kregen en er was zelfs ... frisse Primus ! De andere waren slechter gehuisvest in «iets» wat hotel noemde « Hotel Cesar »maar het was er vol beestjes en de volgende morgen waren zij langs alle kanten gebeten, vlooien of zoiets ... Onze vriend Gust werd er zelfs een dag ziek maar ‘s avonds ging het al beter. Hoeft het gezegd dat wij zowat allemaal aan de bekende «toerista» geleden hebben? Gelukkig hadden wij voldoende Imodium ;-)

Hier in Basankusu hebben wij, buiten twee paters, geen enkele blanke gezien, die zijn allemaal weg, trouwens in Mbandaka hetzelfde er zijn er weinig of geen. De stad is meer vervallen dan Mbandaka en niet erg proper, bevoking ook vriendelijk maar overal de vraag om geld. «Mundele, mundele, pesa Bongo» hoor je langs de wegen. Kinderen wuiven naar de blanken want sommigen, zeker in het binnenland hebben er nog nooit een gezien. Het deed mij denken aan de jaren 50 waar sommige pygmeen in Ituri nooit een blanke gezien hadden.

Enkele verplichte bezoeken, de burgemeester en enkele vooraanstaanden, onderhoud met de «chefs coutumiers» over de toekomst van de regio, de stad een beetje verkennen, weinig te zien in het algemeen. Het moet niet simpel zijn om hier te leven.

Wij bezoeken ook de Bonobo’s (Ekolo ya Bonobo) in een domein van 20.000 ha aan de Lopori rivier, dank zij het schitterend werk van Claudine André en haar vereniging ABC. Basankusu zou wel een «hoofdstad» kunnen worden voor wat betreft deze Bonobo’s.

Op zondag 22 juli ontdekken wij dat de stuurinrichting van onze speedboot totaal buitengebruik is, door de vele aanvaringen met zandbanken, wij moeten op zoek naar een ander vaartuig, wat hier niet zo simpel is. Uiteindelijk valt de keuze op een lange grote prauw met een motor van 40PK en zullen wij een dag later vertrekken, namelijk op maandag 23 juli om 05.15 uur bij het krieken van de dag en na een nacht bij een plaatselijke geneesheer, dokter Joël die ons allemaal in zijn woning heeft laten overnachten op matrassen op de grond van zijn living. Wat een toffe man en een gastvrije vrouw met leuke lieve kinderen.

16 uur prauw ! Als ik er aan denk dat vorig jaar tussen Isangi en Basoko sommigen reeds kloegen na 8 u speedboot dat zij ‘s anderendaags niet verder naar Bumba wilden varen

dan moeten wij hier toch buitenaardse wezens geweest zijn, om dit vol te houden... door kalm water, door zeer woelig water, regelmatig water in de prauw, wat een avontuur, mensen, dit was toch buiten de normale toerkens voor toeristen!

Aankomst in Mbandaka om 20.28 u zoals op mijn gps voorzien, in het donker, navigatie op de schitteringen langs de stroom en zelfs schijnen met pillampen. De schijn van de stad heeft ons ook geholpen, een uur op voorhand. Van zandbanken geen last, onze prauw ging niet zo diep maar er werd toch soms gepeild. Aankomst dus en overbrenging naar ons hotel Nina River waar een goede Primus voorrang kreeg en nadien de badkamer in want wij zagen er niet uit !

Daar wij een dag vertraging behouden blijven wij deze dinsdag 24 juli in Mbandaka en kunnen wij nog enkele verplichtingen volbrengen, bezoek officieëlen enz en op woendag 25 vertrekken wij langs de weg naar Bikoro en Mabali aan het Tomba meer (niet Tumba meer dat werd ooit verkeerd genoteerd).In Bikoro naar de missie waar de zusters ons een middagmaal bezorgen en nadien in Mooto gaan wij onze vriend Rik Raeymackers bezoeken, hij heeft daar een mooi project lopen om de plaatselijke bevolking aan het werk te houden. Palmolie, piscicultuur, schrijnwerkerij om meubels te maken, het werkt prima en het bezoek loonde de moeite.

Nadien onderweg naar Mabali, nog meer zuidwaarts langs het meer. Ontmoeting met personeel en directeur Generaal Alexis Mokengo die trouwens ‘s anderendaags met ons terugrijdt naar Mbandaka.

De weg (?) naar Mabali bestaat nog nauwelijks, het is een piste met bruggetjes in slechte staat weer een echt avontuur maar dat hebben wij graag, zie de foto’s). Bezoek van het domein en voorstelling aan de verantwoordelijken en uitdelen van de welgekomen geschenken.

Nachtje in Guest House ter plaatse en de dag nadien na een goede rust vertrekken wij naar Mbandaka maar eerst de apen fotograferen die al roepend boven ons dak scheerden, hoog in de bomen.

Wij zijn nu donderdag 26 juli en in Mbandaka aangekomen verkiezen wij uiteraard eerst de Primus en nadien wassen. Ons haar is roder dan ooit en het vergt veel moeite om het terug proper te krijgen.

De vrijdag ontvangst bij de goeverneur, interview voor de televisie, restaurantje en ‘s avonds diner bij de goeverneur, ik ging niet mee want ik was steendood en aan rust toe. Dit is mijn laatste reis naar Congo, ik ondervind dat het moeilijker en moeilijker wordt, op 71 j.

Zoals voorzien vertrekken wij met een A320 van CAA naar Kinshasa, een uurtje vliegen en aankomst zoals gewoonlijk in een hoogst onaangenaame luchthaven waar ik ook in 60 passeerde toen wij vluchtelingen waren vanuit Kisangani, met een toestel va US air force. De 30km naar de stad zijn nog steeds even druk met opstoppingen bij de vleet en zelfs agressiviteit van voetgangers die op de wagen slaan wanneer zij merken dat het vol blanken is, zelfs met een wagen van de Procure...

Zondag 29 juli vrije dag in Kinshasa, enkele bezoekjes in stad, ‘s avonds een restaurantje «La Paillote» gedaan en naar de Procure met een taxi want Kinshasa is niet veilig, te voet, zeker ‘s avonds. S’ middags een diner in de «cercle nautique» en de moambe was formidablel. De stroom staat hier ook zeer laag en al de bootjes van deze yacht club waren dichter bij de stroom geankerd, er was nauwelijks water.

Maandag vertrekdag naar België en wij checken de bagage in, in het centrum aan de burelen van Brussels Airlines die voor alles zorgen.

Diner op de boulevard, restaurant l'Orangeraie, waar ik zelfs een hele pot zelfbereide pili pili kreeg om ,mee naar huis te nemen... heerlijk :-)

Opstijgen om 20 u en aankomst in Zaventem op 31 juli om 05.30 u.

Schitterende en onvergetelijke reis en een dikke proficiat aan onze organisator René (Steve) Stevens. Hij is er telkens in geslaagd om ons een reis te bezorgen dat zowel avontuurlijk was en leerrijk, tevens een minimum aan confort, ondanks het gebrek aan voorzieningen in het binnenland. Er wordt steeds voor begeleiding gezorgd alsook voor veiligheid.

Steve Stevens kan u steeds bereiken via Affinité RDC, stuur hem een mailtje en hij zal u alle gevraagde inlichtingen verschaffen, hier is zijn mail adres :

stevestevens@telenet.be

Geschreven op 10 augustus 2012.

Alain Beguin www.alain-beguin.be     mail :  alain.beguin@gmail.com